Wat is een luchtbehandelingssysteem en wanneer is het de beste oplossing

Gebouwen worden steeds beter geïsoleerd. Dat is goed voor de energieprestatie maar heeft een keerzijde: zonder goede ventilatie stapelen vocht, CO2 en fijnstof zich op in de binnenlucht. Een luchtbehandelingssysteem lost dat op door niet alleen te ventileren maar tegelijkertijd de lucht te conditioneren, filteren en in sommige gevallen ook te verwarmen of te koelen.

Wat een luchtbehandelingssysteem doet 

Een luchtbehandelingssysteem regelt de kwaliteit en het klimaat van de binnenlucht op een geïntegreerde manier. Afhankelijk van het type systeem en de toepassing kan het de volgende functies uitvoeren: 

• Ventilatie: verse buitenlucht aanvoeren en vervuilde lucht afvoeren 

• Filtratie: fijnstof, pollen en micro-organismen uit de lucht verwijderen 

• Verwarming of koeling: de ingeblazen lucht op de gewenste temperatuur brengen 

• Ontvochtiging of bevochtiging: de luchtvochtigheid binnen een gezond bereik houden 

• Warmteterugwinning: energie uit de afgevoerde lucht terugwinnen en overdragen aan de verse instromende lucht 

Waaruit bestaat het systeem 

Een volledig luchtbehandelingssysteem bestaat doorgaans uit de volgende componenten: 

• Een luchtbehandelingskast met daarin de ventilatoren, filters, warmtewisselaar en eventueel een verwarmings- of koelingsbatterij 

• Kanalen en roosters voor de verdeling van lucht door het gebouw 

• Regelapparatuur voor aansturing op basis van CO2-gehalte, temperatuur of bezetting 

• Een warmteterugwinunit zoals een ERV of HRV die energie bespaart door uitwisseling tussen af- en toevoerlucht 

Wanneer is het de beste oplossing 

Een luchtbehandelingssysteem is met name geschikt wanneer een gebouw hoge eisen stelt aan luchtkwaliteit, comfort of hygiëne. Dat is het geval bij zorginstellingen, waar airconditioning zorg en de juiste luchtbehandelingssystemen bijdragen aan infectiepreventie, patiëntcomfort, en –veiligheid. Ook bij kantoren, scholen, hotels en industriële omgevingen waar grote groepen mensen verblijven of waar specifieke klimaateisen gelden. 

Bij projecten waarbij koeling al een rol speelt, zoals een koeltechniek installatie in een koelcel, serverruimte of industriële omgeving, wordt luchtbehandeling steeds vaker als aanvullende laag toegepast. Niet om koeling te vervangen maar om naast de thermische beheersing ook de luchtkwaliteit en ventilatie mee te nemen in één samenhangende installatie. 

Waar je op let bij de keuze van een systeem 

De keuze voor een luchtbehandelingssysteem begint bij een grondige analyse van het gebouw en de manier waarop het gebruikt wordt. Hier zijn tenslotte een aantal belangrijke factoren om rekening mee te houden: 

• Het volume en de functie van de ruimte bepalen de benodigde luchtverversing en capaciteit 

• De bezettingsgraad en het gebruik beïnvloeden de CO2-productie en daarmee de ventilatievraag 

• De aanwezigheid van warmte- of koudebronnen bepaalt of actieve koeling of verwarming in het systeem nodig is 

• De bouwkundige situatie bepaalt of kanaalwerk haalbaar is of dat een compacter systeem de voorkeur verdient 

Energie-efficiëntie-eisen en eventuele subsidietrajecten spelen een rol bij de systeemkeuze en het rendement op de investering