Digitale innovaties en AI krijgen steeds vaker een plek in de zorg. Volgens Silvia Woudberg, Head of Innovation & AI bij Medux, blijft een belangrijk deel van de zorg echter nog te vaak buiten beeld: de hulpmiddelensector. “Het gaat veel over ziekenhuizen, huisartsen en diagnostiek, maar de zorg is veel meer dan dat.”
Als marktleider in hulpmiddelenzorg zet Medux zich in voor een samenleving waarin mensen zo zelfstandig mogelijk kunnen leven. Met gespecialiseerde bedrijven zoals HartingBank en Medipoint biedt de organisatie hulpmiddelen, dienstverlening en innovatieve oplossingen die bijdragen aan mobiliteit, zelfstandigheid en kwaliteit van leven. Daarbij vervullen ze een verbindende rol binnen het zorglandschap, waar cliënten, zorgprofessionals, gemeenten, zorgverzekeraars en zorginstellingen samenkomen.
Juist daar ziet Woudberg grote kansen. Hulpmiddelen zijn essentieel om mensen langer zelfstandig thuis te laten wonen. “Als een hulpmiddel op tijd beschikbaar is, kan dat druk wegnemen bij mantelzorgers, wijkverpleging en andere zorgprofessionals. Maar als aanvragen traag verlopen of informatie niet goed wordt overgedragen, ontstaat juist extra druk in de keten.”
Lees ook: Waarom veel zorginnovaties stranden: de macht van verborgen belangen
Versnippering remt innovatie
Volgens Woudberg zit het probleem niet in de techniek, maar in de manier waarop de sector is ingericht. De hulpmiddelensector is sterk versnipperd. Financiering loopt via verschillende domeinen, zoals de Zorgverzekeringswet, de Wmo en de Wlz. Elke partij heeft eigen verantwoordelijkheden, processen en belangen. Daardoor is het lastig om innovatie breed en structureel toe te passen.
“Als je intern innoveert, kom je vaak niet verder dan optimaliseren”, zegt Woudberg. “Maar op het moment dat je echt wilt opschalen, heb je de hele keten nodig. En daar loopt het vaak spaak. Al snel overschaduwt de bureaucratische discussie wat je probeert te realiseren. Wie is de eigenaar en wie betaalt de rekening?”
In de praktijk leidt dat tot complexe aanvraagprocessen. Cliënten voeren meerdere gesprekken, informatie wordt opnieuw uitgevraagd en overdracht tussen partijen verloopt niet altijd optimaal. De lange doorlooptijd van hulpmiddelen zit volgens Woudberg dan ook niet zozeer in de levering zelf, maar in het proces ervoor.
Van administratie naar maatwerk
AI kan helpen om die processen slimmer in te richten. Bijvoorbeeld door informatie uit een keukentafelgesprek bij de gemeente beter te benutten. Woudberg: “In zo’n gesprek zit vaak al alle informatie die wij nodig hebben voor het leveren van onze hulpmiddelen. Met AI kan die informatie worden samengevat en vertaald naar wat nodig is voor een passende aanvraag. Dat voorkomt dubbel werk en verkort de route.”
Ook connectiviteit biedt kansen. Medux zet al bij een aantal gemeenten connected scootmobielen in. Daarmee wordt data verzameld over het gebruik en de status van het hulpmiddel. “Zo kunnen stilstand, defecten en diefstal sneller worden gesignaleerd. Ook wordt preventief onderhoud mogelijk, waardoor cliënten minder lang zonder hulpmiddel zitten en organisaties hun capaciteit beter kunnen plannen”, aldus Woudberg.
Lees ook: Sta-rolstoel Ezer geeft gebruiker onafhankelijkheid terug
Langer thuis wonen
De urgentie neemt toe. Mensen wonen langer thuis en verblijven korter in instellingen. Daardoor groeit de behoefte aan hulpmiddelen. Tegelijkertijd is er ook in deze sector sprake van arbeidskrapte, bijvoorbeeld bij technisch personeel dat hulpmiddelen onderhoudt en repareert.
“Als we op dezelfde manier blijven werken, is dat niet haalbaar”, zegt Woudberg. “We moeten echt een omslag maken om de stijgende vraag aan te kunnen.”
Bredere blik op zorginnovatie
Woudberg pleit daarom voor een bredere blik op zorginnovatie, waarin ook de hulpmiddelensector expliciet wordt meegenomen in beleid, investeringsprogramma’s en innovatieagenda’s.
Niet alleen de meest zichtbare zorgdomeinen verdienen aandacht, maar ook de sectoren die randvoorwaardelijk zijn voor langer zelfstandig wonen. Daarvoor zijn landelijke standaarden, gezamenlijke investeringen in digitale infrastructuur en domeinoverstijgende samenwerking nodig.
“Als we echt willen dat mensen langer zelfstandig thuis wonen, moeten we technologie inzetten op alle plekken waar zorg wordt georganiseerd. Niet alleen daar waar de zorg het meest zichtbaar is.”
